Inspreektekst raad Delfzijl MeerJarenPlan

logo-gemeente-delfzijlGeachte raadsleden,

 

Sommige mensen denken dat de Nationaal Coördinator één persoon is: Hans Alders. Dat is onzin.

De Nationaal Coördinator is een samenwerkingsverband van het Rijk, de provincie en twaalf gemeenten, waaronder Delfzijl. Hans Alders geeft leiding aan de medewerkers van de Nationaal Coördinator. Meer niet.

Als raad vormt u het hoogste bestuursorgaan van de gemeente Delfzijl. Het MeerJarenPlan wordt dus mede in uw opdracht geschreven. Het is daarom aan u om te besluiten of het een goed plan is voor de inwoners van de gemeente Delfzijl.

Zelf heb ik het plan in juridische context beoordeeld. Ik ben geen jurist, maar door alle gaswinningsellende ben ik me wel steeds meer in de wet gaan verdiepen. Je moet wel, als je wilt overleven in wingewest Groningen.

Besluitvormingsproces

Het besluitvormingsproces rondom dit plan vind ik ondemocratisch.

Met de maatschappelijke stuurgroep en de bestuurlijke stuurgroep is er al over het plan gepraat, maar de gekozen volksvertegenwoordigers van de gemeente Delfzijl komen vandaag voor het eerst bijeen om het te bespreken.

En er staat geen enkele raadsvergadering meer gepland vóór begin december, als de definitieve tekst van het plan wordt vastgesteld.

Ik mag toch hopen dat u om meer tijd vraagt. U hebt het plan nog maar een week in uw bezit. Het telt 274 pagina’s. Het gaat om ingrijpende maatregelen. En juridisch schort er wel wat aan.

Alleen door extra tijd in te lassen kunt u gezamenlijk tot een gewogen oordeel komen voor u het plan goedkeurt namens de inwoners van Delfzijl.

Verder heb ik grote problemen met de laatste stap in het besluitvormingsproces.

Wanneer Henk Kamp ná officiële vaststelling van het plan nog met Gerald Schotman moet praten om tot overeenstemming te komen, is er iets niet in de haak.

Een vastgesteld plan is een vastgesteld plan. Daar zou een private partij zoals de NAM geen punt of komma meer aan mogen wijzigen.

Dat is het, en daar moeten ze het mee doen.

Schadeprotocol

Nergens in het plan wordt gesproken over ‘mijnbouwschade’. Terwijl dát toch echt is waar het hier om gaat.

In plaats van al die losse NAM-klonen, zoals Centrum Veilig Wonen en Commissie Bodemdaling, moet er één loket komen, voor alle mijnbouwschade. En dat loket moet onder volledige controle van de overheid staan, niet de NAM.

Ook moet in het plan duidelijk worden gemaakt dat het schadeprotocol niet verplicht is. Gedupeerden mógen van dat protocol gebruikmaken. Maar het hoeft niet.

Hetzelfde geldt voor de arbiter. Gedupeerden mógen er gebruik van maken, maar ze zijn het niet wettelijk verplicht.

Op elk gewenst moment mogen gedupeerden namelijk ook naar de rechter stappen. Artikel 17 van de Grondwet is daar heel duidelijk over: de gang naar de rechter mag niet belemmerd worden.

En daarom is het van groot belang dat alle Groningers rechtsbijstand krijgen – zonder beperkende voorwaarden, en niet betaald door de NAM.

Ik stel voor dat u de Nationaal Coördinator opdraagt de passage over rechtsbijstand scherper te formuleren.

Daadkracht en snelheid

U hebt de eerste input van het college ontvangen. Daarin staat dat afspraken op programmaniveau met de NAM onontbeerlijk lijken om de benodigde daadkracht en snelheid in de uitvoering te organiseren.

Over daadkracht en snelheid in de uitvoering staat op pagina 122 van het plan het volgende:

Er is de laatste jaren veel wetgeving tot stand gekomen die is gericht op efficiëntere en slagvaardigere besluitvorming op dit terrein (bijvoorbeeld Wro, Wabo en Chw).

CHW, dat is de Crisis- en HerstelWet – de Heilige Graal voor partijen die met daadkracht en snelheid alles BOVEN de grond van de kaart zouden willen vegen, zodat datgene wat ONDER de grond zit nog makkelijker omhoog kan worden gehaald.

Ook de WABO is genoemd. Dat hangt samen met Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving, oftewel VTH. U hebt daar van mij via de griffie een factsheet Uitvoeringskader over ontvangen.

De mega-operatie die volgend jaar in gang wordt gezet, zal in veel gevallen neerkomen op onteigening, sloop en wederopbouw. Dat betekent dat er een groot beroep zal worden gedaan op VTH.

Uw gemeente kan dat werk niet aan. Om de gemeente te ontlasten, stelt de Nationaal Coördinator daarom voor om rollen te knippen, stappen in procedures over te slaan en toetscriteria aan te passen.

NAM-kloon Centrum Veilig Wonen gaat een groot ICT-systeem optuigen, en daar wordt alles in gekoppeld. Gemeenten controleren steeksproefsgewijs of het wel goed gaat.

Een en ander wordt vastgelegd in het Uitvoeringskader VTH, in het plan ook wel omschreven als een convenant. Is dat nou zo’n afspraak met de NAM die onontbeerlijk lijkt om tot de benodigde daadkracht en snelheid te komen?

Volgens mij hoeft de gemeente Delfzijl met de NAM alleen af te spreken op welke bankrekening de benodigde gelden voor de mega-operatie moeten worden gestort. Meer afspraken zijn echt niet nodig.

VTH moet geheel los van de NAM worden geregeld, zoals ook het schadeprotocol geheel los van de NAM moet staan.

Ook bestuursrechtelijk gaat er iets niet goed met dat Uitvoeringskader.

Pas twee dagen geleden beschikte uw college over het concept van dat zeer bepalende document, dat niet los kan worden gezien van het nu voorliggende plan.

En u, het hoogste bestuursorgaan, krijgt het pas te zien als het college het over een paar weken heeft vastgesteld.

Hoe kunt u nu over dit plan beslissen zonder over het onderliggende Uitvoeringskader VTH te beschikken? Dat gaat niet, en dat weet de Nationaal Coördinator best.

Geachte raadsleden, pas op uw zaak. Het gaat hier wel om de toekomst van Groningen, en om de handhaving van democratische principes.

Neem de tijd. De ellende is groot – die ene maand extra kan er ook nog wel bij.

Doorzettingsmacht

Ik zou nog uren kunnen vertellen, bijvoorbeeld over de chemische industrie.

Onlangs heb ik u, namens een groep bezorgde inwoners, de factsheet aardgascondensaat gestuurd. Deze is ook naar alle statenfracties gestuurd.

In het plan van de Nationaal Coördinator gaat alle aandacht uit naar BRZO- en BEVI-bedrijven. De tanks met aardgascondensaat van de NAM vallen daar echter NIET onder, terwijl dat gezien de aard en hoeveelheid van deze zeer gevaarlijke stof wel zou moeten.

Dat tankenpark staat in een soort regelvrije zone, en dat komt de NAM wel goed uit, maar de inwoners van Delfzijl niet. Doe er wat aan!

Ik zou het ook nog kunnen hebben over de Commissie Bijzondere Situaties – ook al zo’n NAM-kloon, waarnaar ik met mijn gezin vorig jaar door de vorige burgemeester Emme Groot ben doorverwezen.

Dat gaat niet goed – wij worden niet geholpen. En dus heb ik geklaagd bij onder anderen minister Kamp. Die liet Hans Alders antwoorden. Na 23 weken schreef Alders: “Het past mij niet om te treden in de werkzaamheden van de Commissie Bijzondere Situaties.”

Waar is nu die doorzettingsmacht van de Nationaal Coördinator?

Mijn conclusie na lezing van het MeerJarenPlan: De NAM is en blijft aan zet. Zelfs uw eigen college neemt niet echt afstand van NAM-kloon Centrum Veilig Wonen.

En wat doet u?

Als u met het plan instemt zoals het nu is, levert u uw familie, vrienden, buren en collega’s via de bestuurlijke weg uit aan de NAM.

Vooral voor mevrouw Naafs van de VVD – die er vandaag niet is – lijkt me dat een duivels dilemma, daar zij werkt voor de Shell/NAM. Daarom is het maar goed dat zij vanwege mogelijke belangenverstrengeling niet mag meepraten en zich moet onthouden van stemming.

Maar ook voor de andere raadsleden, die in hun dagelijks werk mogelijk zaken doen met de NAM, is het bijzonder moeilijk om een gewetensvolle afweging te maken.

Mijn dringende advies is dit: Schop Centrum Veilig Wonen en alle andere NAM-klonen uit het plan en houd u aan de letter van de wet. Kijk naar de uitspraak van de Raad van State. Het enige wat écht redding kan bieden is het recht.

Ik wens u allen gezamenlijk veel moed en wijsheid toe.

Eis: echte hulp en compensatie

dvhn-kleinVandaag stond er een paginagroot interview met ondergetekende in het Dagblad van het Noorden. Daarin stipte ik nog maar eens aan wat een puinzooi het is, de zogenaamde ‘hulp’ aan gedupeerden in het bevingsgebied.

En passant riep ik de Groningers op om de koppen bij elkaar te steken, samen een vuist te maken, want dat is hard nodig.

Dat heeft wel weer een en ander teweeg gebracht. De steunbetuigingen buitelden over elkaar heen. (Ik kan u vertellen: mijn man en ik blijven overeind door dat soort berichten. Dus vooral blijven doen!)

De kop van het artikel luidt:

‘Groningers, schaam je niet voor je leed. Eis echte hulp en compensatie.’

Dat is precies wat mijn man en ik gedaan hebben. Sinds 1 april vorig jaar hebben wij bij voortduring om hulp gevraagd.

Een enkele keer werd er iets aangeboden, maar als we het aanbod dan eens goed bekeken, bleek het een wassen neus. Want zeg nou zelf: je huis achterlaten, zónder het te verkopen, en tijdelijk (hoe tijdelijk?) ergens anders in een huurwoning gaan zitten, op kosten van de Hoge Omes – dat is toch geen oplossing?

Dat is mensen expres in een afhankelijke positie dwingen.

Ik weet niet hoe het met u is, maar wij willen juist MINDER afhankelijkheid van de luizige combinatie overheid / Shell / Exxon, niet MEER.

Enfin.

Omdat ik graag het goede voorbeeld geef, zet ik hieronder de link naar onze officiële klacht over het reilen en zeilen van de Commissie Bijzondere Situaties.

Deze is vandaag afgeleverd bij de heren Kamp, Van den Berg en Groot, respectievelijk vertegenwoordigers van kabinet, provincie en gemeente (in ons geval is dat Delfzijl).

Zij hebben hun handtekening gezet onder het bestuurlijk akkoord ‘Vertrouwen op Herstel. Herstel van Vertrouwen’, waarin de regeling voor speciale / schrijnende gevallen is opgenomen.

Zij zijn dus eindverantwoordelijk voor die regeling.

En daarom mogen zij vertellen hoe het zit met de grove privacyschending en de ondermaatse prestaties van die Commissie, die “niks” is, maar wel een heleboel onnodig extra leed berokkent.

We geven de heren, sympathiek als we zijn, een laatste kans om een naar alle wettelijke en menselijke maatstaven redelijke oplossing te bieden langs de bestuurlijke weg.

Zo niet: toedeledokie. Naar de rechter!

Lees de klacht, doe er uw voordeel mee.

En, lieve lieve Groningers: denk eens goed na over uw eigen situatie. Krijgt u échte hulp? Of alleen loze beloftes? En gaat daar met de komst van NatCoGro Alders en diens Overheidsdienst Groningen iets in veranderen?

Officiële klacht inzake Commissie Bijzondere Situaties

Veiligheid? Laat zien dat u het meent!

De onderstaande brief heb ik vandaag verstuurd naar Ben van Beurden, CEO van Shell.

Foto-impressie door Bram Reinders
Foto-impressie door Bram Reinders

Geachte mijnheer van Beurden,

Hartelijk dank dat u me onlangs zo vriendelijk te woord stond bij de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering (AVA) in het Circustheater te Scheveningen. U heeft me niet één keer onderbroken toen ik sprak over de ellende van de 400.000 mensen die bovenop het Groningenveld wonen. Het spijt me dat ik ú wel enkele keren heb onderbroken. Dit deed ik omdat u mijn vragen niet beantwoordde en feiten verdraaide.

Ziet u, ik ben niet alleen een “geëmotioneerde en zeer bezorgde moeder uit Groningen” (koppen in vele Nederlandse media), die de CEO van Shell vertelt dat zijn jonge dochters geluk hebben, omdat zij wonen in een huis dat niet kan instorten als gevolg van de activiteiten van het bedrijf waar hun vader de baas is, maar ook schrijfster. En als zodanig wil ik erg graag alle feiten op een rijtje hebben. Dat is de reden dat ik naar de AVA ben afgereisd om u te spreken.

Groningen is kapot

Ik heb u en uw aandeelhouders verteld dat Groningen kapot is, vanwege de bodemdaling en bevingen als gevolg van de activiteiten van NAM (50% Shell, 50% Exxon). Enkele van de oudste kerken in Noord-Europa staan in de stutten. Deze kerken hebben eeuwenlang nagenoeg onbeschadigd op de terpen gestaan, maar nu zijn de muren gescheurd en komt het pleisterwerk van de plafonds naar beneden. Hetzelfde geldt voor tienduizenden andere gebouwen. Mensen zijn uit hun onveilige huizen geëvacueerd, enkele huizen zijn al gesloopt en er zullen er spoedig meer volgen.

NAM geeft aan dat de productie pas na 2020 sterk afneemt. Ondertussen kunnen we zwaardere bevingen verwachten, met een grondversnelling die gelijk is aan die bij vernietigende bevingen in Italië, Griekenland en Turkije. Maar de bevingen in die landen hebben een natuurlijke oorsprong, en de bevingen in Groningen zijn door Shell veroorzaakt.

152.000 huizen en 18.000 andere gebouwen moeten worden versterkt om de zware bevingen te kunnen weerstaan. Dit zal minimaal 30 jaar duren, en 30 miljard euro kosten. Na versterking kunnen we bij een zware beving veilig onze huizen verlaten. De huizen zelf zullen echter beschadigd zijn, en dus komt er geen eind aan de reparaties.

Alles bij elkaar ben ik diep beledigd dat u dit in uw toespraak op 19 mei afdeed als “ongemak als gevolg van aardbevingen door gasproductie”.

NAM, Shell en aansprakelijkheid

Onlangs heeft NAM aangekondigd dat het bedrijf in de kosten gaat snijden. U heeft me uitgelegd dat dit alleen op efficiëntie is gericht, ingegeven door de lage gasprijs. Ook vertelde u dat Shell absoluut niet overweegt om het aandeel van 50% in NAM af te stoten. Daarmee heeft u antwoord gegeven op één van mijn vragen over aansprakelijkheid. Hier volgt de rest:

* Is er een Artikel 403-verklaring (aansprakelijkheidsverklaring) tussen Shell en het dochterbedrijf NAM?

* Blijft Shell aansprakelijk voor de risico’s en consequenties van gasproductie, gasopslag en afvalproducten, zelfs nadat al het gas uit het Groningenveld is gehaald en NAM Groningen heeft verlaten?

* Kan NAM de concessie overdoen aan een andere partij zonder dat dit consequenties heeft voor Shell of Exxon? Bestaat er in dat geval een kans dat NAM de concessie overdoet aan een ander mijnbouwbedrijf in de komende twee jaar?

Ik heb u ook gevraagd naar het Waarborgfonds Mijnbouwschade, dat mede met geld van NAM / Shell gevuld wordt.

Als NAM failliet gaat door teruglopende inkomsten in combinatie met de hoge kosten voor reparatie, versterking en wederopbouw van de provincie Groningen, en noch Shell noch Exxon de wettelijke plicht op zich neemt om te betalen voor onze schade, dan hebben wij onder Nederlands recht geen andere optie dan onze schade te claimen bij dit fonds.

U had bij de AVA geen antwoord paraat, dus ik vraag het u vandaag nog maar een keer:

* Hoeveel geld zit er op dit moment in het Waarborgfonds Mijnbouwschade? Is dit genoeg om de kosten te dekken voor reparatie, versterking en wederopbouw van de provincie Groningen?

Afgekeurde zeedijk, zware chemische industrie en aardgascondensaat

Toen u de aanwezigen vertelde dat minister Kamp van Economische Zaken al voorzorgsmaatregelen heeft getroffen in samenwerking met het Staatstoezicht op de Mijnen om de effecten van de gasproductie te beperken, moest ik u echt even onderbreken om u te corrigeren.

In 2013 heeft het Staatstoezicht op de Mijnen duidelijk gesteld dat de productie dient te worden beperkt tot 12 miljard kuub per jaar om zwaardere bevingen te vermijden. Zoals u zelf aangaf, mag NAM in de eerste helft van dit jaar 16,5 miljard kuub produceren, en God weet hoeveel miljard kuub in de tweede helft van dit jaar.

Kortom: we zijn niet veilig.

In verband daarmee wil ik nogmaals de aandacht vestigen op de indirecte veiligheidsrisico’s die ik bij de AVA ter sprake bracht.

Ik heb u verteld dat ik met mijn gezin niet ver van de zeedijk woon, waar de grootste productiefaciliteit van NAM in 2014 zo’n 4 miljard kuub gas onder de dijk én de Waddenzee vandaan heeft gezogen. De Waddenzee is ’s werelds grootste aaneengesloten systeem van zand- en moddervlakten die droogvallen tijdens eb, en staat op de Werelderfgoedlijst van Unesco.

Deze dijk moet worden versterkt, omdat hij na een zware beving kan bezwijken. In dat geval staan zowel uw productiefaciliteiten als onze huizen onder water. Wat doet zo’n overstroming in Nederland, het thuisland van Royal Dutch Shell, met uw internationale reputatie?

Ietsje verder naar het oosten, ook dicht bij de zeedijk, bevindt zich Chemiepark Delfzijl met ca. 15% van de zware chemische industrie. AkzoNobel produceert hier bijvoorbeeld chloor. Wat gebeurt er als een zware beving Delfzijl aandoet? Zijn die industriële installaties ontworpen voor de bijbehorende hoge grondversnellingen? Als gevolg van ontploffingen en vrijkomen van zeer giftige stoffen kunnen duizenden mensen hun leven verliezen. Wat zullen uw aandeelhouders denken, wanneer het van oorsprong Nederlandse bedrijf Shell een complete Nederlandse stad van de kaart veegt?

Ook over de risico’s van het aardgascondensaat dat NAM in een tankenpark te Delfzijl verzamelt, heb ik bij de AVA gesproken. Gezamenlijk kunnen de condensaattanks zo’n 20.000 m3 van deze zeer brandbare, zeer giftige en kankerverwekkende stof bevatten.

Ik heb veel vragen over deze tanks met aardgascondensaat:

* Zijn alle tanks in het park, ook die met schuimvormend afdekmiddel, bestand tegen zware bevingen? Hoe kan lekkend en/of brandend condensaat worden afgedekt als er geen schuimvormend middel voorhanden is, omdat de bijbehorende tanks gebarsten zijn?

* Volgens het handboek van NAM bepaalt de brandweer wanneer het schuim mag worden ingezet. Maar brandweerlieden mogen pas op het tankenpark komen als NAM dit veilig acht. Wordt een en ander op afstand vastgesteld? En wat is het nut van dergelijke vertragende en verwarrende voorzorgsmaatregelen, wanneer iedere seconde telt?

* Is het tankenpark permanent bemand? Naar verluidt kan het ’s avonds en in het weekend 30-60 minuten duren voor er iemand aanwezig is. En dat terwijl de eerste 15 minuten van cruciaal belang zijn voor de veiligheid van omwonenden. Hoe verhoudt zich dit tot de strenge veiligheidseisen waar zowel NAM als Shell prat op gaat?

* De pijpleidingen die het aardgascondensaat vanuit alle hoeken en gaten van het Groningenveld naar Delfzijl transporteren, worden gereinigd en geïnspecteerd middels pigging. Kunt u bevestigen dat noch de vele doodlopende stukken, noch de pijpleiding op het tankenpark zelf worden meegenomen in die routine?

* Welke aanvullende maatregelen treft NAM om lekkage te voorkomen en vervuiling in de grond met de zwaar giftige en kankerverwekkende stoffen benzeen, tolueen, ethyleen en xyleen (BTEX) tegen te gaan? Het lijkt erop dat NAM / Shell in Groningen hetzelfde beleid hanteert als in Nigeria. Het enige verschil is dat er bij ons niet illegaal van de leidingen wordt getapt.

* Er zijn lekkende stukken condensaatleiding aangetroffen die moeten worden vervangen (in Weiwerd en Geefsweer). Waarom wacht NAM tot 2016 met het aanvragen van een vergunning voor volledige vervanging van alle condensaatleidingen, uit te voeren in 2017?

* Door de drukgolf van een eventuele explosie zullen vele ramen in de omgeving sneuvelen. Wat heeft het dan voor zin dat Veiligheidsregio Groningen omwonenden als enig advies geeft bij calamiteiten ramen en deuren te sluiten?

* Aardgascondensaat is zeer brandbaar. Ramen en deuren sluiten zal niet voorkomen dat huizen en flats in de omgeving bij een ontploffing na een zware beving in vlammen opgaan. Er zullen vele slachtoffers vallen. Ook kunnen mensen tot op de provinciale weg door hittestraling ernstige brandwonden oplopen. Vindt u dit acceptabele risico’s?

* De burgemeester van Delfzijl heeft ruim twee jaar geleden om een risico-analyse van Chemiepark Delfzijl gevraagd. Hoewel minister Kamp vandaag heeft gesteld dat er geen acuut gevaar is, heeft NAM nog altijd geen risicoanalyse verstrekt, noch van het Chemiepark, noch van het tankenpark aardgascondensaat. Waarom niet? Bent u het met me eens dat bij onzekerheid of onduidelijkheid over de risico’s het voorzorgsbeginsel dient te gelden?

* Waarom halen NAM-medewerkers hun schouders op als ze gewezen worden op de risico’s van de afgekeurde zeedijk, met de opmerking “Dat is niet ons probleem, maar het probleem van de dijkbeheerder”? Wat zegt dit over de mentaliteit van uw dochterbedrijf?

Bij een eventuele dijkdoorbraak is scheuren van de tanks niet uitgesloten. Het condensaat zal als een olievlek over het water liggen, waardoor de hele haven van Delfzijl in brand kan vliegen, om van vervuiling van het water maar niet te spreken. Indammen van gelekt aardgascondensaat is notoir lastig, aangezien de vloeistof snel ontvlamt. Schepen met een interne verbrandingsmotor kunnen in de geschetste situatie niet worden verplaatst vanwege brand- en explosiegevaar.

* Bent u het met mij eens dat het simpelweg ontoelaatbaar is dat NAM / Shell de levens en de leefomgeving van vele duizenden mensen in Delfzijl op het spel zet met deze vermijdbare risico’s?

Veiligheid? Laat zien dat u het meent!

Het is fijn dat de rechter heeft bepaald dat NAM in cluster Loppersum niet meer mag produceren. Maar de productie in cluster Oost is geleidelijk opgeschaald. De laatste tijd hebben we aardig wat bevingen gehad in de buurt van Delfzijl. Het lijkt erop dat de bevingen migreren.

* Zou u dit gegeven, gezien de risico’s die ik hierboven schets, ook als een “ongemak” kenschetsen?

Mijnheer van Beurden, bij de AVA zei u dat Shell zich vooral richt op de veiligheid van de inwoners en het milieu. Als de ene Nederlandse burger aan de andere: laat zien dat u ieder woord meent.

Ten eerste: beantwoord alle vragen die ik heb gesteld en nog zal stellen volledig en naar waarheid.

Ten tweede: leven met de gevolgen van de gaswinning eist zijn tol. Daarom verzoek ik u mijn gezin en mij volledig schadeloos te stellen voor onze ontberingen en verliezen.

Ten derde: na jaren spaarzaam leven om ons huis met liefde op duurzame wijze te renoveren, zitten wij nu opgescheept met beschadigd en waardeloos bezit. Het gaat nog decennia duren voor de gebouwen in deze regio versterkt zijn, áls dat al mogelijk is. Ik verzoek u daarom tevens om ons huis te kopen voor een naar alle maatstaven redelijk bedrag, zodat mijn gezin en ik kunnen verhuizen naar een ander deel van Nederland.

Stel mijn man en mij in de gelegenheid om onze kinderen, die ongeveer dezelfde leeftijd hebben als uw jonge dochters, een toekomst te geven. Stel ons in de gelegenheid om hen te vertellen dat ook zij veilig zijn, buiten bereik van de door Shell veroorzaakte bevingen en bijbehorende ellende.

Mede namens diegenen onder de 400.000 mensen die wonen bovenop het Groningenveld en óók weg willen, en wel zo snel mogelijk,

 

Nicolette Marié + gezin

NAM-casualty 21485 (status: unresolved)