Een lesje ‘helder communiceren’ voor de NAM

ei-van-columbus

Niet alleen haar huis, ook haar humeur vertoont scheuren. Nicolette Marié over de arrogantie en mooipraterij van de NAM.

Tijdens het interview in het Groningse Bierum laat Nicolette Marié, schrijfster en gedupeerde van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), haar mobiel naast zich op tafel liggen. Het toestel staat op stil, maar niet uit. ‘Als er een beving is, wil ik direct weten of mijn kinderen in gevaar zijn.’ De laatste wat hevigere beving in haar omgeving was die van 24 maart om 14.29 uur in Appingedam: 2,3 op de Schaal van Richter. Dat was dit jaar al de 30e aardbeving in Groningen, in nog geen drie maanden tijd.

Je bent laatst op een informatieavond geweest, hoe was dat?

‘Frustrerend. Onjuiste en onvolledige informatie, nauwelijks dialoog. Toen ik kritische vragen stelde, werd ik betutteld. Nee, dat zijn niet altijd de meeste gezellige avonden. Het is zwaar, ingrijpend en emotioneel. Er zijn duizend redenen te bedenken waarom je dit niet zou doen – het leven wordt er niet vrolijker op. Maar ik doe het wel, want af en toe kun je die jongens betrappen op idiote uitspraken en dat levert dan weer een interessant stukje op.’

Je huis is beschadigd, maar nog niet hersteld. Waarom duurt dat zo lang?

‘Geen flauw idee. Er is erkende schade, maar nog altijd geen calculatie, laat staan dat er een bedrag is uitgekeerd. En tijdens de beving op 25 februari, ook bij Appingedam, ontstond er nieuwe schade. Ik voelde het huis aan alle kanten kraken. Het is dan ook een ouwetje, van vóór 1920, met deels enkelsteens, deels dubbelsteens muren. Niet echt bestand tegen de 0,30 g die voor dit gebied wordt gehanteerd in de concept-NPR. Het recente rapport van Ingenieursbureau Van Rossum bevestigt wat ik al vermoedde: ons huis moet ingrijpend worden verstevigd, waarschijnlijk zelfs gesloopt.

Mijn ambitie is het bereiken van draagvlak voor een uitgebreide bouwkundige inspectie, met berekeningen die ik kan laten toetsen aan Eurocode 8. Ik wil dat door een onafhankelijk bureau laten doen, op kosten van de NAM. Maar ik heb geleerd in dit dossier dat de NAM van mening is dat alle communicatie de juridische toets moet kunnen doorstaan. Dus ontvang ik brieven waarin staat dat ze een expert langs willen sturen om mijn zorgen weg te nemen. Desgewenst krijg ik er gratis een gespreksbegeleider bij – maar het woordje ‘onafhankelijk’ vergeten de advocaten voor het gemak. Daar moet ik ze dan weer op wijzen. En zo blijf ik bezig.’

De communicatie van de NAM is niet alleen juridisch, maar ook technocratisch, volgens de Onderzoeksraad voor Veiligheid.

‘Ja, het zijn techneuten, van een heel speciaal soort. Ze willen overal een antwoord op hebben, maar als het antwoord niet in hun straatje past, gaan ze gewoon wéér een studie doen. Dat is Big Oil ten voeten uit. In de 65 jaar dat Shell en Exxon in Nederland onder de noemer NAM de beest uithangen was er nooit noodzaak om eerlijk te zijn. Liegen gaat bij die lui vanzelf. Ze kúnnen niet anders. En ze opereren hier met dezelfde mindset als elders ter wereld. Als het een keer écht misgaat, denken ze:

Ach, wat nou leermomentje, we doen het nog eens dunnetjes over.

Mensenlevens zijn mensenlevens, het maakt hen echt niet uit of de slachtoffers blank en welvarend zijn, of zwart en arm.

Wat vind je van die uitspraak van NAM-directeur Gerald Schotman tijdens een interview: ‘We zijn Sinterklaas niet’?

‘Tja, onze Gerald is wel vaker de weg kwijt. “Niet alles wat kan, is ook zinvol,” is ook zo’n uitspraak van hem waar ik gemengde gevoelens bij heb – zeker als je bedenkt dat Shell met de recente overname van BG nog steviger inzet op winning van fossiele brandstoffen, en daarmee de behoorlijk urgente en zinvolle energietransitie dwarsboomt. In dat verband is het nogal pijnlijk dat Gerald zich tijdens het rondetafelgesprek van de vaste commissie EZ afgelopen dinsdag iets liet ontvallen in de trant van “willen is iets anders dan moeten”.

Dat zijn echt gemiste kansen, ik bedoel, een opiniestuk of interview hoeft niet zo dubbelzinnig te zijn:

Sorry dat we jullie huizen beschadigd hebben, jullie toekomstperspectief hebben aangetast en jullie gezinnen dag in dag uit met de dood hebben bedreigd. Gaan we NU mee stoppen. Hier is ter compensatie een flinke zak met geld. Ook schenken we een miljard of 10 aan de burgers van Nederland om in eigen beheer duurzame energie op te wekken.

Paginagrote foto in de NRC erbij, van duizenden blije Groningers, en één zuurkijkende Gerald… Dat beeld is veel krachtiger dan tien van die lege uitspraken waar de mensheid niet op zit te wachten.’

Wat heb je van al deze ellende geleerd?

‘Er zijn mensen die je kunt sturen, en er zijn mensen op wie je geen grip hebt. Niemand is bijvoorbeeld zo glad als Chiel Seinen, hoofd communicatie van de NAM. In een interview in Communicatie Magazine, dat grappig genoeg wel iets wegheeft van dit interview met mij, reduceert hij de industriële ramp die zich in Groningen voltrekt tot scenario’s en mediamomenten waarbij altijd iets onverwachts kan gebeuren – zoals een flinke beving.

De recente uitspraak van de Raad van State, het feit dat de Tweede Kamer vasthoudt aan omkering van bewijslast, berichten dat de NAM ook in Twente de zaken niet op orde heeft – voor hem zijn het slechts ‘hick-ups’, vage echo’s van de ernstige oprispingen in de ondergrond die toevallig door zijn werkgever worden veroorzaakt.

De grote zorgen van steeds meer inwoners over hun veiligheid en schade aan milieu doet onze Chiel af als de waan van de dag. En dan heeft-ie ook nog eens het lef om aan de lezers van het communicatieblaadje het Ei van Columbus te vragen – advies hoe hij ons Groningers nóg effectiever een loer kan draaien met mooipraterij.’

‘IK DOE DIT VOOR JAN UIT LOPPERSUM’

Nicolette Marié zit sinds augustus 2012 in een rollercoaster. Het gaat maar door, elke dag gebeurt er weer wat en ook de aardbevingen zullen doorgaan. Hoe lang zal zij het vechten tegen EZ, Shell en Exxon nog volhouden?

‘Ik kan dit werk blijven doen omdat ik weet met welke intentie, middelen en inzet vele duizenden mensen verspreid over heel Nederland achter de schermen het goede proberen te doen. Groningers voelen zich niet meer veilig in hun eigen huis. Ik wil ervoor knokken om dat voorgoed op te lossen. Dat geeft mij moed.

Ik doe het overigens niet alleen voor Jan uit Loppersum, maar ook ter nagedachtenis aan de honderdduizenden vogels, robben en zeeleeuwen die door laksheid van Shells partner-in-crime Exxon bij de ramp met de ExxonValdez in Alaska het leven lieten.

Gelukkig kan ik rekenen op medegedupeerden uit de hele wereld. We steunen elkaar en benutten elkaars kennis. En het mag kleinzielig zijn, maar ik haal ook energie uit het afzeiken van de NAM. Aan het eind van een stukje zoals dit denk ik:

Zo, Chiel, steek dit Ei van Columbus maar in je ***

Al zou ik er natuurlijk nog meer energie van krijgen als ik het hem in persoon kon vertellen. In dat geval zal de politiebegeleiding wel voor me klaar staan – want dat is hoe Shell en Exxon hun end game spelen.’

2 gedachten over “Een lesje ‘helder communiceren’ voor de NAM”

  1. Leuk artikel om te lezen, maar waarom je richten op personen i.p.v. het algemene perspectief. Ook een directeur van de NAM draait mee in de mallemolen van de media. Hij wordt volledig verkeerd voorgelicht door zijn eigen mensen. Dan wordt een besluit van de minister van EZ verkeerd gevoed. We zouden wat meer moeten letten op dit soort zaken. Dan komen we tot de ontdekking dat de mensen, die het beleid bepalen het bij het verkeerde eind hebben. Het besluit om geen waterinjectie in de ondergrond te laten lopen is op een verkeerd perspectief gebaseerd. “Sweeping” wordt veel in de olie winning toegepast, maar als het in de gaswinning wordt gebruikt leidt dat ogenblikkelijk tot de verkeerde aannames en afkeuring van toepassing van water injectie als buitengewoon goed alternatief. Het vermindert aardbevingen en bodemdaling. Verhoogt de leveringszekerheid en voorkomt extra onnodige investeringen voor twee-raps compressie.

    1. Ik geloof er geen snars van dat mensen als Gerald Schotman of Henk Kamp verkeerd worden voorgelicht.

      Tuurlijk, “boven” of “achter” hen zitten de beleidsmakers. En die hebben een strategie uitgedacht, en daar wordt op ingezet. Maar Schotman en Kamp zijn heus op de hoogte.

      Over waterinjectie: dat komt in een steeds kwader daglicht te staan, en zal het alleen al daarom niet halen als mogelijke oplossing voor de problemen. Het maakt daarbij niet uit dat er verschillende vormen zijn, en verschillende dieptes.

      Sowies is er een steeds grotere publieke aversie tegen rommelen in de ondergrond. Wat mij betreft terecht. Het is te experimenteel, de gevolgen zijn niet te overzien.

Reacties zijn gesloten.